تاکید معاون وزیر نیرو بر هوشمندسازی صنعت برق
صنعت برق با شبکهای گسترده، تجهیزات متنوع و متغیرهای روزافزون، بیش از گذشته به ابزارهای هوشمند برای مدیریت داراییهای خود نیاز دارد.
به گزارش برق مدیا، افزایش سهم انرژیهای تجدیدپذیر، توسعه کنتورهای هوشمند، ورود خودروهای برقی و ذخیرهسازها، گسترش تبادل دوسویه داده و فرسودگی بخشی از تجهیزات، مدیریت سنتی داراییها را با چالشهای جدیدی روبهرو کرده است.
در چنین شرایطی، هوشمندسازی میتواند با تبدیل دادههای عملیاتی به اطلاعات تصمیمساز، زمینه گذار از نگهداری واکنشی به مدیریت پیشبینانه را فراهم کند. معاون برق و انرژی وزارت نیرو نیز بر ضرورت یکپارچهسازی دادهها، پایش لحظهای تجهیزات و استفاده از هوش مصنوعی برای افزایش بهرهوری داراییهای صنعت برق تاکید دارد. معاون برق و انرژی وزارت نیرو، هوشمندسازی را ضرورتی راهبردی برای مدیریت دارایی در صنعت برق دانست و با تشریح گستردگی و پیچیدگیهای شبکه برق کشور، بر ضرورت گذار از رویکردهای سنتی به سمت مدیریت پیشبینانه و ارزشآفرین تأکید کرد.
مصطفی رجبی مشهدی، معاون برق و انرژی وزارت نیرو، در ارائهای با موضوع هوشمندسازی؛ ضرورت راهبردی مدیریت دارایی صنعت برق که در کنفرانس صنایع و سیستم بهرهبرداری دانشگاه فردوسی مشهد بهصورت برخط برگزار شد، با اشاره به گستردگی شبکه برق کشور اظهار داشت: ما با شبکهای بسیار گسترده طرف هستیم که شامل بیش از ۱۰۲ هزار و ۱۳۴ مگاوات ظرفیت نیروگاهی، ۶ هزار مگاوات نیروگاه تجدیدپذیر، بیش از یک میلیون کیلومتر شبکه، ۴۲.۴ میلیون مشترک و بیش از هفت میلیون کنتور هوشمند است.
او خودروهای برقی، کنتورهای هوشمند، ذخیرهسازها، نیروگاههای تجدیدپذیر، تبادل دوسویه داده و خرید برق از مشترکان را از جمله مؤلفههای جدید صنعت برق برشمرد و افزود: این مؤلفههای جدید میتوانند بر پیچیدگی این شبکه گسترده بیفزایند. رجبی مشهدی همچنین با اشاره به محدودیتهای ناشی از ناترازی تولید و مصرف و چالشهای تأمین برق گفت: پیشبینی تخصیص گاز به نیروگاهها و پراکندگی بهینه این نیروگاهها برای دستیابی به بیشترین تولید در کمترین زمان، امری حیاتی است. او ادامه داد: تحلیل و پایش نوسانات دینامیکی به کمک دادههای فازوری، نیازمند تشخیص، پایش و تحلیلهای دقیق است. همچنین آنالیز حساسیت بار نسبت به دما باید در پیشبینیها بهدرستی لحاظ شود.
معاون برق و انرژی وزارت نیرو با اشاره به ضرورت پیشبینی و مدیریت نوسانات بار در شرایط ناترازی، به موضوع مراکز غیرمجاز رمزارزها نیز پرداخت و گفت: هرچقدر مراکز غیرمجاز از روشهای جدیدتری استفاده کنند، به همان میزان برای شناسایی آنها باید روشهای نوینتری به کار برد. حداقل ۳ هزار مگاوات مرکز غیرمجاز رمزارز در کشور داریم. رجبی مشهدی تأکید کرد: تمامی این مؤلفهها و متغیرهای جدید، نیازمند بازنگری در رفتار مدیریتی ما هستند. مدیریت داراییهای فیزیکی نیز با توجه به توسعه هوش مصنوعی و هوشمندسازی، نیازمند تحول است. بخشی از تجهیزات ما در ایران عمری بیش از ۳۰ سال دارند و با فرسودگی و پیری تجهیزات، در کنار منابع مالی محدود و افزایش هزینههای نگهداری، مواجه هستیم. او با بیان اینکه این پیچیدگیها، سامانههایی را میطلبد که حجم بسیار زیادی از دادهها را در خود دارند و باید بهصورت منسجم و یکپارچه تحلیل شوند، خاطرنشان کرد: تجربهها در تصمیمگیری مبتنی بر داده نشان میدهد که مدیریت داراییهای فیزیکی باید از شکل سنتی فاصله بگیرد.
معاون وزیر نیرو، هوشمندسازی را صرفا نصب تجهیزات دیجیتال ندانست و گفت: هوشمندسازی، تبدیل دادههای دارایی به تصمیم مدیریتی است. نگهداری سنتی باید به سمت مدیریت پیشبینانه سوق داده شود؛ اینکه خرابی اتفاق بیفتد و سپس تعمیرات پرهزینه انجام شود، باید تغییر کند و به سمت پایش لحظهای تجهیزات، تشخیص الگوهای خرابی و برنامهریزی بهینه برای سرمایهگذاری حرکت کنیم.
او افزود: هوشمندسازی، مدیریت دارایی را از رویکرد واکنشی به مدیریت پیشبینانه و ارزشآفرین تبدیل میکند. سامانههای پایش لحظهای مانند NM، مدام، رادار، سپاک، فهام، WAMS، نور و... نیز در این راستا به کار گرفته میشوند. رجبی مشهدی با اشاره به تجهیزات شبکه، کنتورهای هوشمند، نمایش مکانی داراییها و دریاچههای داده بیان کرد: تجمیع، ذخیرهسازی و پردازش حجم عظیم دادهها، در نهایت مدیریت هوشمند دارایی را به همراه خواهد داشت. هوشمندسازی، داراییهای شبکه را از تجهیزات فیزیکی به منابع ارزشمند داده و ابزارهای تصمیمساز تبدیل میکند. او یکپارچهسازی دادهها را اجتنابناپذیر دانست و گفت: باید به سمتی حرکت کنیم که ترکیب دادههای GIS، کنترلهای هوشمند و دادهکاوی، زیرساخت تصمیمگیری یکپارچه برای مدیریت دارایی را فراهم کند.
معاون برق و انرژی وزارت نیرو همچنین به موضوع لجستیک معکوس اشاره کرد و افزود: این موضوع میتواند افزایش بهرهوری داراییها، بهویژه در بخشهای تولید و توزیع، را به همراه داشته باشد. باید از داراییهایی که در اختیار داریم، بهصورت بهینه استفاده کنیم تا بتوانیم بسیاری از نیازهای زنجیره تأمین را برآورده سازیم. معاون برق و انرژی وزارت نیرو در پایان اظهار داشت: هوشمندسازی مدیریت داراییهای فیزیکی، یک پروژه فناوری اطلاعات نیست، بلکه تحولی در شیوه مدیریت سرمایههای ملی صنعت برق است.